یاشوآ بنگیو، به عنوان یکی از سه نفری که موضوع یادگیری ماشینی و یادگیری ژرف را شکل داده و اکنون حاکم بلامنازع در موضوع هوش مصنوعی است، همیشه بی طرف مانده است. هوش مصنوعی که حالا همه از شرکت های نوپا گرفته تا وزارت دفاع، خواهان سهمی از آنچه که او در ذهن می پروراند هستند.بنگیو ۵۳ ساله، حتی زمانیکه دو همکار دیگرش یعنی یان لی چان و جفری هینتون به فیسبوک و گوگل پیوستند نیز ترجیح داد بی طرف مانده و کارش در اتاق کوچکش در طبقه سوم ساختمان هیلتاپ دانشگاه مونترال ادامه دهد.

من می خواهم همچنان بیطرف باشم.

او همچون دانشمندان هسته ای دریافته قدرت آنچه که اختراع کرده فراتر از حد تصور است که می بایست بطور گسترده و با دقت پرورش یابد.

ما نمی خواهیم که در عرصه هوش مصنوعی تنها یکی دو شرکت بزرگ که اسمی از آنها نمی برم  بازیگردان اصلی باشند.

این جملات رو در حالیکه ابروهای خود را بالا می اندازد می گوید و شنونده متوجه می شود که منظورش کدام شرکت ها هستند، یکی از ابروها اشاره به منطقه منلو پارک دارد و دیگری به مانتین ویوو.

این کار برای جامعه خوب نیست، این بطور کلی برای بشریت سودمند نیست.

اما اخیراً  بنگیو قراردادی با مایکروسافت امضاء کرده است! بله، مایکروسافت.

چرا مایکروسافت؟

او اعتقاد دارد که حاکم بلامنازع عرصه سیستم های عامل پتانسل آن را دارد تا به عنوان سومین قدرت عرصه هوش مصنوعی قد علم کند. چرا که مایکروسافت نه تنها منابع، اطلاعات، داده ها و استعداد لازم برای پیشبرد هوش مصنوعی را دارد بلکه از همه مهمتر، چشم انداز و فرهنگ لازم در خصوص مقابله و با زیان های احتمالی این عرصه را هم داراست. در ژانویه و در یک اقدام شگفت آور او پذیرفت که به عنوان مشاور استراتژیک با مایکروسافت همکاری نماید و حالا مایکروسافت یکی از بارزترین و برجسته ترین استعدادها و منابع دانش هوش مصنوعی را در اختیار گرفته و این بدان معنی است که مایکروسافت میدان هوش مصنوعی را به دقت نشانه گیری کرده و خواهان ایفای نقشی جدی در این زمینه است.

آیا این قرارداد همکاری وجهه بی طرفی وی را خدشه دار نخواهد کرد؟ برای پاسخ به این سوال تا پایان با ما همراه باشید.

چه کسی با مرد قدبلند کانادایی با آن ابروهای درماتیکش قرارداد بست؟

او کسی نبود جز هری شام؛ یکی از ستارگان دنیای کامپیوتر با توده ای از موهای خاکستری و با عینکی با قاب چوبی و لبخندی بر لب که حاکی از رضایت کامل از حضور بنگیو در مایکروسافت داشت؛ مردی در مرکز تحقیقات گوگل ۶۹.۹۱۶ استناد به مقالات وی شده است.

ما روی یک صندلی خاکستری رنگ در سالن کنفرانس ساختمان شماره ۳۴ درست نزدیک حراست شرکت نشسته ایم، شای که همه کاره بخش تحقیقات و هوش مصنوعی مایکروسافت است می خواهد لباسی را که به تازگی برای کنفرانس توسعه دهندگان هفته بعد دوخته است نشان دهد! و من را در راهرویی که به سمت پایین می رود به دنبال خود می برد و در مسیر شاهد اتفاقاتی هستم. از جمله در آزمایشگاه تیم اسکایپ به من اجازه داده می شود که توسط نرم افزار ترجمه خودکار اسکایپ همزمان با یک آلمانی زبان از طریق متن گفتگو کنم. در جایی دیگر به نرم افزاری برخورد می کنم که وظیفه آن تشخیص افرادی است که حریم امنیتی یک محل را نقض می کنند. به بخش کرتانا وارد می شوم، امپراتوری AI مایکروسافت، جایی که کرتانا اینباکس من را برای یادآوری آنچه که به دیگران قول داده ام کنترل کرده و پیشنهاد می کند که آنها را انجام دهم.

شای سال ها به عنوان دستیار ساتیا نادلا به شرکت خدمت کرده و در خصوص بازسازی بخش هوش مصنوعی مایکروسافت کارهای خوبی انجام داده است. او که از ماه مارس ۲۰۱۴ درست یک ماه پس از انتخاب نادلا به عنوان رئیس مایکروسافت با شرکت در ارتباط بوده، مرتب جلساتی را با وی به همراه همکار دیگرش کی لوو  برای ایجاد یک استراتژی به اندازه کافی قدرتمند برای آوردن هوش مصنوعی به محصولات مایکروسافت داشته است. از جمله اقدامات شای تغییر در ساختار سازمانی مایکروسافت بوده که حاصل آن ادغام بخش های هوش مصنوعی و تحقیقات شرکت برای ایجاد یک گروه واحد با  هدف توسعه هوش مصنوعی بوده که در حال حاضر به عنوان یک بخش فرا وظیفه ای، تیم های ویندوز، آفیس و اَژور را در برمی گیرد. او با امیدواری می گوید:

ما می توانیم چرخه از ایده تا تولید محصول را با شتاب بیشتری بپیمائیم تا فواید AI زودتر به دست کاربران و مشتریانمان برسد.

وضعیت اورژانسی

دیگر بازیگران این عرصه با سرعت در تلاش برای ارائه محصولات مبتنی بر AI هستند. رقبایی نظیر فیسبوک و گوگل، آی بی ام، آمازون و اپل همگی آینده خود را بر پایه یادگیری ژرف بنا نهاده و در پی سروری در این بخش هستند. حالا هم که آقای لوو پس از ترک مایکروسافت به بایدو به عنوان یکی از بزرگان صنعت AI در چین پیوسته است رقابت سخت تر شده است.

نکته غم انگیز اما این است که مایکروسافت، شرکتی که زمانی حاکم مطلق رایانه ها و لپ تاپ ها بود و اکنون بازی را باخته، خود اولین بازیگر عرصه هوش مصنوعی بوده، یعنی زمانی که در سال ۱۹۹۰ برجسته ترین پژوهشگران عرصه تشخیص چهره و صدا را به استخدام خود در آورده بود. همان سال هایی که پژوهشگران شرکت در قرنطینه و به دور از هیاهوی بازار در حال کار روی رویاهای خود بودند.

درست زمانی که هوش مصنوعی در مایکروسافت به خواب زمستانی رفت، گوگل و فیسبوک در سال ۲۰۱۳ دو پژوهشگر برجسته AI، لی چان و هیلتون را استخدام کردند  و غول ردموندی دیگر کمترین اثر را در این حوزه نداشت. شرکتی که نسخه اولیه نرم افزار نقشه را در سال ۱۹۹۸ به نمایش گذاشت، چیزی که هرگز تولید نشد در حالیکه گوگل نرم افزار خود را در سال ۲۰۰۵ عرضه کرد. حوزه موبایل را فراموش کرد، دیرتر از سایرین و زمانی که رقبا دو برابر بیشتر بر روی مباحث یادگیری ژرف کار کرده بودند وارد شد، ۷ میلیارد دلار خرج خرید سهام بخش گوشی های هوشمند نوکیا کرد. در همین اثناء بخش اجرایی مایکروسافت همچنان نسبت به اخبار بیرون ایزوله بود و روی نرم افزارهایی کار می کرد که تقاضای بازارشان روز به روز افول می کرد در حالی که در همان زمان غول های دره سیلیکون مرتباً متخصصان مایکروسافت را از چنگش در می آوردند. اگر نیم نگاهی به سوابق کاری متخصصان حوزه یادگیری ماشین و یادگیری ژرف بیاندازید مشاهده خواهید کرد که همگی دانش خود را در مایکروسافت آموخته اند. در چنین شرایطی بود که اندرسون هورویتز تحلیلگر بازار سرمایه مطلبی با عنوان “مایکروسافت بی ربط” در وبلاگ خود منتشر کرد و چه عنوان با مسمایی!

در اوایل سال ۲۰۱۴ ساتیا نادلا مردی که تقریباً همه عمر کاری خود را در مایکروسافت سپری کرده بود به سمت مدیر عاملی ارتقاء یافت. نادلا درست نقطه مقابل صاحب نظران در خصوص مدیر عاملی مایکروسافت بود؛ یک بیگانه! و به دور از فرهنگ سازمانی مایکروسافت که بتواند یک استراتژی چشمگیر ارائه دهد. اما او یک تصویر ساده از آینده ارائه کرد و توانست با ارتباط همگان از بنیانگذاران تا توسعه دهندگان احساس اورژانسی بودن وضعیت را در شرکت زنده کند، تا جائیکه شرایط دیگر همچون سه سال گذشته نبود که در آن مایکروسافت در میان مباحث مربوط به فن آوری های بزرگ روز محلی از اعراب نداشت.

اما برای مایکروسافت موفقیت چیزی فراتر از جاگذاشتن آمازون در خدمات ابری و یا فروش بیشتر دستگاه های هالولنز خواهد بود. زمانی اینترنت فلسفه کاری بسیاری از مشاغل را تغییر داد و آنها را مجبور کرد تا نگرش خود را راجع به صنعت و بازار  تغییر دهند و حالا هوش مصنوعی است که بازیگر اصلی در هر نوع صنعتی خواهد بود. به همین دلیل است که  زاکربرگ از سال گذشته چالش اصلی خود را AI نامیده و ساندار پیچای هم از دو سال پیش کنفرانس توسعه دهندگان گوگل را با تغییر از  کنفرانسی بر پایه موبایل به کنفرانسی برای جهان مبتنی بر هوش مصنوعی تبدیل نموده است.

فواید تغییر به دنیای مبتنی بر هوش مصنوعی عاید تعداد محدودی از شرکت ها خواهد شد و این وظیفه آقای شام است که کاری کند تا مایکروسافت هم در بین این شرکت ها قرار گیرد. شام در جایی گفته:

 اگر شما از موج اول هوش مصنوعی غافل بوده اید ایرادی ندارد اما فاجعه آمیز خواهد بود اگر از موج فعلی هم جا بمانید.

کرتانا وارد می شود

از زمان خلق رایانه ها تا به امروز انسانها آموخته اند که چگونه برنامه ها را دریافت کرده و با استفاده از دستورات مختلف از آنها استفاده بهینه کنند و زبان ماشین را بیاموزند، اما امروز هوش مصنوعی است که دارد به سمت فهم هر چه بیشتر ماشین از انسان و آموختن زبان او پیش می رود. زمان زیادی از عرضه گوشی های هوشمند که اینگونه زندگی ما را فرا گرفته اند نمی گذرد و ما در حال استفاده از ابزاری هستیم که در همه جا و همه وقت در انجام کارها کمک مان می کنند و امروزه نیازمند ابزاری هستیم که با کمک آنها بتوانیم با یک متن ساده و یا گفتگو با دستگاه نیازهای خود را برطرف کنیم. بله ابزاری به هوشمندی کرتانا.

اگرچه برخی شرکت ها در حال برنامه ریزی برای استفاده از کرتانا در اسپیکرها هستند اما گوگل و آمازون در حال ساخت تلویزیون های شگفت انگیزی هستند که در آنها از دستیار های صوتی شان استفاده خواهد شد و این در حالیست که این بانوی خوش صدای مایکروسافتی تنها عده کمی را اسیر خود کرده است. با این حال اما شام  با گفتن اینکه:

تازه مسابقه شروع شده، دانش هوش مصنوعی در دوران کودکی خود به سر می برد و به مرور زمان بهبود خواهد یافت.

نشان داده که اصلاً نگران آینده نیست. از نظر وی فرصت بزرگ مایکروسافت محصولاتی خواهد بود که در ۱۲ تا ۲۴ ماه آینده به بازار عرضه می شوند.

کرتانا البته به اندازه سیری اپل محبوب و مشهور نیست اما قدرتمند تر از آن است و حتی افسون کننده تر از دستیار صوتی گوگل. ابزاری که ابتدا در گوشی های ویندوزی دیده شد در حالیکه تصور نمی شد خیلی مورد استفاده قرار گیرد به سرعت رشد کرد به نحوی که اکنون جای خود را در اکوسیستم ویندوز ۱۰ به خوبی باز کرده است و حتی در محصولات اپل و دستگاه های اندرویدی هم دیده می شود. از آنجایی که کرتانا به طور پیش فرض روی ویندوز ۱۰ نصب می شود طبق اطلاعات واصله از مایکروسافت، ماهانه بیش از ۱۴۵ میلیون کاربر فعال دارد و این خیلی بیشتر از کابران فعال الکسای آمازون است و بر خلاف آن که بر پایه صدای کاربر است، کرتانا قابلیت فهم متن و صدا را به صورت همزمان داراست. می دانیم که کرتانا برای ارائه پاسخ های خود از موتور جستجوی بینگ استفاده می کند، موتور جستجویی که سهم به مراتب پایین تری نسبت به موتور جستجوی گوگل دارد. با این اوصاف آیا کرتانا قادر به رقابت با  گوگل و دستیار صوتی اش خواهد بود؟

بیش از هشت سال از ظهور بینگ نمی گذرد و شاید کاربران به یاد نیاورند آخرین باری که از بینگ برای جستجو استفاده کرده اند کِی بوده است. اما نفوذ بینگ فراتر از آن چیزی است که فکرش را بکنید. شاید کمی عجیب به نظر برسد اما بسیاری از شرکت های بزرگ حوزه  فناوری برای مقابله با یکه تازی گوگل و رقابت با آن قراردادهایی با مایکروسافت برای استفاده از موتور جستجوی بینگ امضا کرده اند. بد نیست بدانید که قلب تپنده سیری اپل، بینگ است و حتی یاهو، ورایزن و AOL هم از بینگ استفاده می کنند و تقریباً در ۳۰ درصد جستجوهای اینترنتی در ایالات متحده از بینگ استفاده می شود.

از سمت چپ: اما ولیامز، مارکوس اش، لی لی چنگ

به همین دلیل است که معتقدیم کرتانا واقعاً می تواند مفید و قدرتمند باشد.

این را خانم ویلیامز مدیر طراحی یکی از شرکت های همکار در بخش کرتانا می گوید.

همین طور صحبت های آقای مارکوس اش مدیر گروه برنامه کرتانا بیانگر این است که کرتانا بطور فزاینده ای در تلاش است تا به اندازه ای قدرتمند شود که همه نیازهای کاربران در هر دستگاهی از جمله گوشی های هوشمند را برآورده کند.

اگر کرتانا را به عنوان راهنما و راهبر فرض کنیم چت بات ها بعنوان قطعات  کوچکی از ابزارهای بر مبنای هوش مصنوعی حکم کار چاق کن را برای مایکروسافت دارند. یعنی از آنها می توان برای کارهایی نظیر سفارش شام، انجام تراکنش های بانکی و از این قبیل استفاده کرد.

خانم لی لی چنگ محقق آزمایشگاه فیوز لب با آن موهای بلند و صاف که همیشه از شالهای رنگارنگ استفاده می کند در خصوص بات ها می گوید:

یک بات نرم افزاری است که شما می توانید با آن به مکالمه زنده بپردازید.

مهمترین علاقه مندی او که اخیراً به سمت معاونت شرکت نیز ارتقا یافته نحوه تعامل انسان و ماشین است.

و اما برمی گردیم به داستان آقای شام. او چه کرده؟ در این مدت گروه تحقیقات و هوش مصنوعی را بر مبنای چرخه عمر محصول به چهار بخش محصولات، محصولات در مرحله سرمایه گذاری، محصولات در مرحله آغازین و تحقیقات تقسیم کرده و خانم چنگ در همه این بخش ها کار کرده است. خانم چنگ بر اساس همین تقسیم بندی می گوید:

ما چت بات ها و کرتانا را به عنوان محصولاتی که در مراحل آغازین چرخه عمر خود قرار دارند، می بینیم.

مایکروسافت برای اولین بار بات مربوط به توسعه دهندگانش  را  همانند سایر بزرگان فناوری نظیر فیسبوک در بهار سال ۲۰۱۶ به عنوان جایگزین اپلیکیشن ها عرضه کرد. و خانم چنگ برای اینکه بات ها در دسترس توسعه دهندگان قرار گیرند مایکروسافت را به سمت تولید یک بات اختصاصی سوق داد که ایده اش جمع آوری اطلاعات مربوط به نحوه تعامل انسان با ماشین بود. اولین بات، تای نام داشت که برای موارد نژادپرستانه در توئیتر طراحی شد و شش ماه بعد چنگ بات جدیدی به نام ZO و کمی بعدتر مسنجر را ارائه کرد و ZO نسخه چینی باتی به نام ژیائوییک بود که در زبان چینی به معنای یخ کوچک  است؛ دختری ۱۷ ساله که  از زمان عرضه در سال ۲۰۱۴ حدود ۴۰ میلیون نفر را در چین مجذوب و عاشق خود نموده است.

موضوع اصلی که چنگ بر روی آن کار می کند زبان محاوره ای چت بات ها در فرهنگ های مختلف است. در بهار گذشته این چت بات اقدام به انتشار اشعاری با نام مستعار کرده که آقای شام را نیز هیجان زده کرده است :

مردم  تصور می کنند که بانوی شاعری جوان این اشعار زیبا را می سراید  و آنها  هنوز هم نمی دانند که این اشعار توسط یک بات سروده شده است.

در آمریکای شمالی کاربران جوان و نوجوان روزانه ۱۰ ساعت از وقت خود را صرف گفتگو با این چت بات کرده اند. بنابراین نتایج حاصل از این بات می تواند نقشه راهی  برای کرتانا و ابزارهای بات مایکروسافت باشد.

اصول اخلاقی

همواره مباحث مربوط به اثرات اجتماعی و اصول اخلاقی جامعه دغدغه اصلی ناظران حوزه فناوری های نوین و خصوصاً یادگیری ماشین و هوش مصنوعی بوده است. مایکروسافت در این بخش چه اقداماتی انجام داده است.؟

زمان صرف شده در استفاده از این بات ها نشان دهنده آن است که ارائه این محصول توسط مایکروسافت موفقیت آمیز بوده اما به معنی این نیست که این محصول خوب و کامل بوده است. از آنجائیکه مایکروسافت می خواهد در زمینه هوش مصنوعی سری در میان سرها داشته باشد محلی را برای تحقیقات AI در نظر گرفته که در آن تلاش می شود تا آنجا که امکان دارد هوش مصنوعی در خدمت جامعه و بشریت و اصول اخلاقی آن قرار گیرد. تا آنجاکه نادلا در کنفرانس توسعه دهندگان با قدرت تمام  گفت که فعالان عرصه تکنولوژی می بایست  محصولاتی را به بازار عرضه کنند که در آن ها به اصول اخلاقی جامعه اهمیت داده می شود.

بدین منظور در مایکروسافت هر سه ماه یک بار جلساتی با موضوع  اصول اخلاقی با حضور مدیران واحدهای مهندسی و تجاری شرکت تشکیل می شود و مباحثی نظیر تاثیر AI و کابردهای آن بر روی موضوعات حساس اخلاقی مورد بررسی قرار می گیرند. در این جلسات اریک هوروویتز که اکنون در همه بخش های تحقیقاتی مایکروسافت حضور دارد که سابق بر این صدای رسای موضوع  امنیت و اصول اخلاقی در هوش مصنوعی نیز بوده است. کسی تلاشهای گسترده ای در زمینه ایجاد استانداردهایی برای پاسخگویی، شفافیت و امنیت  هوش مصنوعی حتی در مجلس سنای ایالات متحده انجام داده است. کسی که نمی خواهد مایکروسافت تنها محلی برای انجام تحقیقات علمی در این زمینه باشد بلکه انتظار دارد شرکت جایی برای انجام تحقیقات و بررسی تاثیرات اجتماعی فناوری های نوین نیز باشد.

اریک هوروویتز

به علاوه، درون شرکت خانم  ویلیامز  هم دستورالعمل طراحی بر مبنای اصول اخلاقی را تدوین کرده است. وی بر این باور است که جادوی واقعی AI این است که  ما را انسان تر خواهد کرد و جهان را جایی بهتر برای زندگی.

وقتی از وی راجع به توان هوش مصنوعی برای تاثیر بر زندگی بهتر بشر سوال کنید وی با اطمینان خاطر از آن صحبت می کند:

با هوش مصنوعی احساس انسانیت در انسان تقویت می شود. … به عنوان مثال وقتی کرتانا برنامه های شما را مدیریت می کند و در روز مادر به شما یادآوری می کند که قول داده اید تا وقت خود را با مادرتان سپری کنید، شما ناگهان حس انسان بودن بیشتری را دریافت می کنید.

برای پیشبرد هوش مصنوعی، ویژگی مهم مایکروسافت استعدادهای درون آن می باشد. درست مانند همه شرکت های بزرگ فناوری دوره های بازآموزی کارکنان را در دستور کار قرار داده و اقدام به راه اندازی مدرسه  هوش مصنوعی نموده که در آن همه نوع دوره ای از فلسفه تا آموزش  اصول اخلاقی و شبکه های عصبی وجود دارد که از دل یکی از معتبرترین این دوره ها  یعنی پروژه AI-611 تعداد ۵۳۰ برنامه و اپلیکیشن بیرون آمده است. اما مایکروسافت تنها به همین ها هم اکتفا نکرده و ارتباطاتی را نیز در خارج از سازمان ایجاد کرده است. به عنوان نمونه ناگراج کاشیاب از شرکت کوالکام به مایکروسافت ملحق شده و در شرکتی سرمایه گذاری با ماموریت ایجاد ارتباط بهتر بین دانشگاهیان و کارآفرینان مشغول شده است که در مونترال به همراه آقای بنگیو محققان و کارآفرینان را به ایجاد شرکتهای نوپا در خصوص هوش مصنوعی ترغیب می کنند.

اخیراً کاشیاب بر روی دریافت بزرگترین جایزه در حوزه هوش مصنوعی یعنی  جایزه مالوبا تمرکز کرده است. مالوبا توسط سام پاسوبالاک در سال ۲۰۱۱ تاسیس شد که روی مباحثی همچون یادگیری رایانه ها فعالیت می کند. آنها  سال گذشته برای اینکه ارتباط نزدیکتری با بنگیو داشته باشند به مونترال نقل مکان کردند. همچنین از آنجائیکه  ذهنیت مثبتی نسبت به عملکرد کاشیاب در کوالکام در ذهن پاسولاک نقش بسته امکان ارتباط مالوبا با کاشیاب و بنگیو بیش از پیش فراهم شده است. با این تفاسیر مونترال اکنون به نقطه کانونی تجمع استعدادهای هوش مصنوعی تبدیل شده و مایکروسافت بدین طریق در پی این است که در این شهر ریشه بدواند. همچنین آموزشها و دانش مالوبا به مایکروسافت در هرچه قدرتمندتر کردن بات ZO کمک خواهد کرد و این یعنی امکان ارتباط بهتر مایکروسافت با کاربران.

این استراتژی مایکروسافت برای آینده است تا اگر زمانی شما نیز به خدمات خاص پزشکی، ماشین های خودران و یا حتی یادآوری تاریخ تولد دوستان و نزدیکان خود دارید اطمینان داشته باشید که مایکروسافت در کنار شما خواهد بود و مایکروسافت نیز امیدوار خواهد بود که زندگی بر مبنای AI ساده تر خواهد شد.

جایگاه مایکروسافت در AI

زمانی که از بنگیو در خصوص آینده و جایگاه مایکروسافت در این حوزه سوال شد وی بطری آبی را که روی میزش بود برداشت و در آن کمی شیرین بیان انداخت و گفت:

 در این آب نه الکل وجود دارد و نه شکر، فقط مزه اش بهتر شده است.

سپس با یادآوری قابلیت های نسبتاً خوب مایکروسافت اشاره کرد که اطمینان دارد گامهای مایکروسافت  متقاعد کننده تر هستند.

در پایان لازم به ذکر است که اگرچه به خاطر توافقنامه بنگیو با مایکروسافت ممکن است بی طرفی وی در حوزه هوش مصنوعی و یادگیری ژرف زیر سوال رفته باشد اما وی صراحتاً اعلام کرده که همچنان در این حوزه به عنوان یک عنصر بی طرف فعالیت خواهد کرد  و به سایر شرکت ها هم به خوبی گذشته مشاوره خواهد داد.

منبع :

WIRED

31 پست
محسن عطاالهی
کارشناس برنامه ریزی و کنترل پروژه، علاقه مند به مایکروسافت
مطالب مرتبط
دیدگاه کاربران
Zaryab
💔 1 پاسخ دهید دوشنبه 16 مرداد 1396

خیلی مقاله خوبی، تشکر

win
💔 0 پاسخ دهید سه شنبه 17 مرداد 1396

بسیار عالی بود

برای نوشتن دیدگاه می توانید به حساب کاربری خود وارد شوید ورود ارسال نظر به صورت مهمان
برچسب ها: , , , , , , , , , , , , ,

دانلود آهنگ جدید

پنل اس ام اس

ارسال پیامک بلک لیست

پنل اس ام اس رایگان

ارسال بلک لیست

کارشناس رسمی دادگستری

طراحی سایت

افزایش ممبر افزایش ممبر تلگرام